Lalki, które opowiadają historie. Warsztaty w Fundacji Feminoteka

Z końcem września 2026 roku, w Fundacji Feminoteka w Warszawie odbyły się warsztaty pracy z lalką, w których uczestniczyły członkinie kadry Fundacji oraz wolontariuszki. Dwa dni wspólnej pracy stały się okazją nie tylko do tworzenia lalek i przygotowywania etiud teatralnych, ale przede wszystkim do przyjrzenia się możliwościom wykorzystania tej metody w pracy z osobami i grupami potrzebującymi wsparcia.

W warsztatach wzięło udział siedem kobiet. Proces rozpoczął się od tworzenia lalek – najpierw według instrukcji, a następnie z coraz większą przestrzenią na spontaniczną twórczość i własne pomysły. Kolejnym etapem było ich ożywianie: poszukiwanie dla nich miejsca, sytuacji i scen, w których mogły opowiedzieć swoje historie.

Z czasem lalki przestały być jedynie wykonanymi podczas zajęć przedmiotami. Stały się bohaterkami spotkania, inspiracją do tworzenia scen i punktem wyjścia do rozmów. Ich wspólny taniec był pięknym zwieńczeniem dwudniowego procesu.

Szczególnie ważną częścią warsztatów okazała się jednak analiza samej metody pracy z lalką. Uczestniczki rozmawiały o tym, w jaki sposób można ją wykorzystywać w działaniach pomocowych, odnosząc swoje refleksje do potrzeb konkretnych osób i grup. Dyskusje były żywe i angażowały wszystkie obecne. To właśnie połączenie doświadczenia twórczego z namysłem nad praktycznym zastosowaniem metody nadało spotkaniu szczególny wymiar.

Nowa forma ekspresji, nowe możliwości

Wypowiedzi uczestniczek pokazują, że warsztaty potrafiły zaskoczyć nawet te osoby, które początkowo podchodziły do pracy z lalką z dystansem. Jedna z nich przyznała, że była sceptycznie nastawiona, ale ostatecznie świetnie się bawiła. Doceniła możliwość przejścia od pracy według instrukcji do swobodnego tworzenia, a także stopniowe ożywianie postaci i budowanie z ich udziałem scen.

Dla innej uczestniczki było to zupełnie nowe doświadczenie ekspresji, które otworzyło perspektywę samodzielnego prowadzenia podobnych warsztatów w przyszłości. Pojawiły się również osobiste odkrycia. Jedna z kobiet opowiedziała o przywołaniu za pomocą lalki wspomnienia ukochanej babci i możliwości podzielenia się tą historią z pozostałymi osobami.

Ważne okazały się także uważność, swoboda i sposób prowadzenia zajęć. Uczestniczki podkreślały dobre przygotowanie warsztatu, jasne instrukcje, otwartość na pytania oraz umiejętne zachowanie równowagi między wprowadzeniem a pozostawieniem przestrzeni na własną kreację. Doceniały poczucie zaopiekowania, bez narzucania gotowych rozwiązań.

Przestrzeń na twórczość i spotkanie

W relacjach z warsztatów powracały słowa: radość, kreatywność, współpraca i integracja. Dla uczestniczek ważna była możliwość nie tylko tworzenia, ale też rozmowy, przyglądania się własnym potrzebom i procesom oraz zwyczajnego bycia razem.

To doświadczenie pokazuje, że praca z lalką może być czymś więcej niż twórczym ćwiczeniem. Może otwierać przestrzeń do ekspresji, uruchamiać wyobraźnię, pomagać w opowiadaniu historii i stwarzać okazję do przyjrzenia się temu, co dla nas ważne.

Dziękujemy uczestniczkom za zaangażowanie, otwartość i gotowość do wspólnego odkrywania nowych możliwości. Za stworzone postaci, historie, rozmowy i wszystkie momenty, w których lalki ożywały – nie tylko na scenie, ale również w wyobraźni i doświadczeniach osób, które je stworzyły.